Etyczne wykorzystanie sztucznej inteligencji w edukacji: Zwięzły przewodnik dla nauczycieli

Dane edukacyjne są niezbędnym elementem w rozwoju systemów sztucznej inteligencji. Wykorzystując te dane, AI może zostać “wytrenowane” do tworzenia prognoz, wydawania zaleceń lub podejmowania decyzji, czasami bez udziału człowieka. Szkoły mają obowiązek zapewnić poufność i bezpieczeństwo przechowywania wszystkich przetwarzanych danych, zgodnie z ogólnym rozporządzeniem o ochronie danych (RODO).

Etyczne wykorzystanie sztucznej inteligencji w edukacji wymaga uwzględnienia kilku kluczowych aspektów:

• Godność zaufania: Nauczyciele powinni korzystać z systemów AI, które są godne zaufania i dbają o dobro uczniów.

KU PRZESTRODZE

Przy okazji etyki warto wspomnieć o dwóch głośnych incydentach dotyczących pomówienia przez ChatGPT osób publicznych. Kluczowe jest to aby każdy użytkownik modeli językowych sztucznej inteligencji miał świadomość, że model może podawać nieprawdziwe informacje i nie posiada żadnego mechanizmu weryfikacji tych informacji. Nawet jeżeli posiadane przez niego informacje wskazują na to, że to nie prawda. Błędy i tak mogą się pojawić!

Wracając do tematu przewodniego.

Poniższe wytyczne dotyczące sztucznej inteligencji i wykorzystania jej w pracy nauczycieli zostały opracowane, żeby pomóc zrozumieć potencjał, a także zwiększyć świadomość na temat możliwych zagrożeń. Dzięki temu nauczyciele będą w stanie w sposób pozytywny, świadomy i etyczny pracować z systemami sztucznej inteligencji i wykorzystać ich pełny potencjał.

• Zrozumienie podstaw AI i etyki: Nauczyciele powinni zdobyć podstawową wiedzę na temat AI, jej funkcjonowania i ograniczeń. Pozwoli to na świadome wykorzystanie technologii w edukacji oraz zrozumienie zasad etycznych związanych z AI, takich jak uczciwość, przejrzystość i ochrona prywatności uczniów.
• Analiza potrzeb szkoły i uczniów: Przed wdrożeniem AI, nauczyciele powinni dokładnie ocenić potrzeby swojej szkoły i uczniów, aby określić, w jaki sposób technologia może wspierać procesy nauczania, oceny i zarządzania. Należy zwrócić uwagę na różnorodność uczniów i ich potrzeby, aby systemy AI były używane w sposób inkluzywny.
• Wybór odpowiednich narzędzi AI: Nauczyciele muszą wybrać odpowiednie narzędzia AI do celów edukacyjnych i zgodne z zasadami etyki. Wybór sprawdzonych i zaufanych systemów AI, które uwzględniają potrzeby uczniów, może zapewnić lepsze wyniki edukacyjne.
• Opracowanie ram regulacyjnych i etycznych: Nauczyciele powinni opracować ramy regulacyjne i etyczne, które będą stosowane w szkole, uwzględniając zasady uczciwości, przejrzystości, odpowiedzialności i poszanowania prywatności uczniów. Ramy te powinny być regularnie aktualizowane, aby uwzględnić ewolucję technologii AI i zmieniające się potrzeby uczniów.
• Współpraca z zarządem szkoły: Nauczyciele powinni współpracować z zarządem szkoły w celu opracowania i wdrożenia strategii dotyczącej AI, zapewniając odpowiednie wsparcie, zasoby i środki na realizację celów edukacyjnych. Współpraca ta może obejmować również monitoring i ewaluację wpływu AI na nauczanie i uczenie się.
• Wdrażanie AI w sposób etyczny: Nauczyciele muszą dbać o etyczne wykorzystanie AI, uwzględniając ochronę danych osobowych, uczciwość i przejrzystość w podejmowaniu decyzji oraz poszanowanie praw i godności uczniów. Należy również zwrócić uwagę na ewentualne nierówności i wykluczenia wynikające z zastosowania AI, dążąc do ich minimalizacji.
• Tworzenie świadomości AI wśród uczniów: Nauczyciele powinni edukować uczniów na temat AI, jej możliwości, ograniczeń i zasad etycznych. Uświadamianie uczniów o AI może pomóc im lepiej zrozumieć technologię i jej wpływ na ich naukę oraz wykorzystać z niej w sposób odpowiedzialny i efektywny.
• Współpraca z dostawcami systemów AI: Nauczyciele powinni utrzymywać ścisłą współpracę z dostawcami systemów AI, aby zapewnić, że technologia jest dostosowana do potrzeb szkoły i uczniów oraz jest zgodna z zasadami etyki. Współpraca ta może obejmować wymianę informacji zwrotnej, szkolenia i wsparcie techniczne.
• Monitorowanie i ewaluacja wpływu AI na edukację: Nauczyciele powinni regularnie monitorować i oceniać wpływ technologii AI na nauczanie, uczenie się i osiągnięcia uczniów, aby dostosować strategie edukacyjne i praktyki zgodnie z potrzebami. Ewaluacja ta może obejmować analizę danych, przeprowadzanie badań i uzyskiwanie opinii od uczniów, rodziców i innych członków społeczności szkolnej.
• Włączanie rodziców i społeczności lokalnej: Nauczyciele powinni angażować rodziców i społeczność lokalną w proces wdrażania AI, informując ich o korzyściach, ograniczeniach i zasadach etycznych związanych z technologią. Włączanie rodziców i społeczności lokalnej może przyczynić się do zwiększenia zaufania do AI oraz wspierać jej odpowiednie wykorzystanie w edukacji.

Pytania kontrolne, które pomogą w opracowaniu planu wdrożenia sztucznej inteligencji:

1. Czy procesy i wyniki systemu są skoncentrowane na oczekiwanych rezultatach uczenia się dla uczniów?
2. Jak niezawodne są prognozy, oceny i klasyfikacje systemu AI w zakresie wyjaśniania i oceny istotności jego zastosowania?
3. Czy system zapewnia odpowiednie tryby interakcji dla uczniów z niepełnosprawnościami lub specjalnymi potrzebami edukacyjnymi?
4. Czy system AI jest zaprojektowany w taki sposób, aby szanować uczniów i dostosowywać się do ich indywidualnych potrzeb?
5. Czy istnieją systemy monitorowania, które zapobiegają nadmiernemu zaufaniu lub zbytniemu poleganiu na systemie AI?
6. Czy system AI wyraźnie sygnalizuje, że jego interakcje społeczne są symulowane i że nie ma zdolności do odczuwania czy empatii?
7. Czy dostęp do danych uczniów jest chroniony, przechowywany w bezpiecznym miejscu i wykorzystywany tylko w celach, dla których dane te zostały zebrane?
8. Czy istnieje umowa o poziomie świadczenia usług, która jasno określa usługi wsparcia i utrzymania oraz kroki podejmowane w celu rozwiązania zgłaszanych problemów?
9. Czy nauczyciele mają procedury monitorowania i interwencji, na przykład w sytuacjach, gdy wymagana jest empatia w kontaktach z uczniami lub rodzicami?
10. Czy dostępne są informacje, które gwarantują uczniom i rodzicom, że system jest technicznie solidny i bezpieczny?
11. Czy rola nauczyciela jest jasno zdefiniowana, tak aby nauczyciel był obecny podczas korzystania z systemu AI?
12. Czy istnieją procedury mające na celu zapewnienie, że korzystanie z AI nie prowadzi do dyskryminacji ani niesprawiedliwego zachowania wobec wszystkich użytkowników?
13. Kto jest odpowiedzialny za bieżące monitorowanie wyników generowanych przez system AI i jak te wyniki są wykorzystywane do ulepszania nauczania, uczenia się i oceny?
14. Czy nauczyciele i kierownictwo szkoły rozumieją, jak działają konkretne algorytmy oceny lub personalizacji w systemie AI?
15. Kto jest odpowiedzialny za bieżące monitorowanie wyników generowanych przez system AI i jak te wyniki są wykorzystywane do ulepszania nauczania, uczenia się i oceny?
16. Czy istnieją mechanizmy zapewniające anonimowość wrażliwych danych? Czy są procedury, które ograniczają dostęp do danych tylko dla osób, które tego potrzebują?
17. Jak oceniana jest skuteczność i wpływ systemu AI, i jak ta ewaluacja uwzględnia kluczowe wartości edukacji?
18. Czy system AI wyraźnie sygnalizuje, że jego interakcje społeczne są symulowane i że nie ma zdolności do odczuwania czy empatii?
19. Czy istnieje strategia monitorowania i testowania, czy system AI osiąga założone cele, cele i zamierzone zastosowania?
20. Czy istnieje mechanizm umożliwiający nauczycielom i kierownictwu szkoły sygnalizowanie problemów związanych z ochroną prywatności lub ochroną danych?

Ze względu na szybki rozwój technologii sztucznej inteligencji, nie ma jednego zestawu zasad, które pozwolą mieć pewność, że integracja technologii sztucznej inteligencji przebiega zgodnie z intencjami z jakimi została zapoczątkowana. Integracja Sztucznej inteligencji to ciągły proces, który wymaga nadzoru i ciągłych zmian, które będą odpowiedzią na zdarzenia w tej przestrzeni.
Sztuczna inteligencja to gigantyczny potencjał ale również bardzo duże wyzwanie. To jak dobrze sobie z nim poradzimy przełoży się na to jak dobrze nasze kolejne pokolenia będą w stanie poradzić sobie na globalnym rynku pracy i w społeczeństwie.